काठमाडाै‌ं, कात्तिक १३ ।चीनका राष्ट्रपति सी जिनपिङले अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड जे. ट्रम्पसँग दक्षिण कोरियाको बुसानमा भेट गर्नुभएकाे छ ।

स्थानीय समयअनुसार सन् २०२५ अक्टोबर ३० तारिखका दिन भएकाे भेटका क्रममा राष्ट्रपति सीले दुवै देशका नेताहरूको संयुक्त मार्गदर्शनमा चीन–अमेरिका सम्बन्ध समग्रमा स्थिर रहँदै आएको बताउनुभयाे। उहाँले भन्नुभयो, ‘‘चीन र संयुक्त राज्य अमेरिका साझेदार र मित्र हुनुपर्छ, यो इतिहासले सिकाएको र वास्तविकतालाई आवश्यक परेको कुरा हो ।’’

उहाँका अनुसार फरक राष्ट्रिय अवस्थाका कारण कहिलेकाहीँ मतभेद हुनु स्वाभाविक कुरा हो। ‘‘विश्वका दुई प्रमुख अर्थतन्त्रबीच समय–समयमा घर्षण आउनु सामान्य हो,’’ उहाँले भन्नुभयो, ‘‘तर हामी दुवै देशका नेता भएकाले यी चुनौतीबीच पनि सही बाटोमा रहँदै, जटिल परिस्थितिहरू पार गर्दै, चीन–अमेरिका सम्बन्धको विशाल जहाजलाई स्थिर रूपमा अघि बढाउनुपर्छ ।’’

राष्ट्रपति सीले थप गर्नुभयो, ‘‘म चीन–अमेरिका सम्बन्धका लागि बलियो जग निर्माण गर्न र दुवै देशको विकासका लागि सुमधुर वातावरण सिर्जना गर्न राष्ट्रपति ट्रम्पसँग मिलेर काम गर्न तयार छु ।’’

उहाँले चीनको आर्थिक प्रगतिबारे जानकारी दिँदै भन्नुभयो, ‘‘चीनको अर्थतन्त्र हाल राम्रो गतिमा अघि बढिरहेको छ, यस वर्षका पहिलो तीन त्रैमासिक अवधिमा अर्थतन्त्र ५.२ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ, र विश्वका अन्य देशहरूसँगको वस्तु आयात–निर्यात व्यापार ४ प्रतिशतले बढेको छ । घरेलु र बाह्य कठिनाइबीच यो सहज उपलब्धि होइन, चिनियाँ अर्थतन्त्र विशाल महासागरझैं ठूलो, लचिलो र सम्भावनायुक्त छ, हामीसँग हरेक प्रकारका जोखिम र चुनौतीहरूको सामना गर्ने आत्मविश्वास र क्षमता छ ।’’

उहाँका अनुसार, चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीको २० औँ केन्द्रीय समितिको चौथो पूर्ण बैठकले आगामी पाँच वर्षका लागि आर्थिक र सामाजिक विकास योजनासम्बन्धी सिफारिसहरू स्वीकृत गरेको छ। ‘‘पछिल्ला सात दशकभन्दा बढी समयदेखि हामी एउटै नक्साअनुसार पुस्तौँ पुस्ता काम गर्दै आएका छौँ, हामी कसैलाई चुनौती दिन वा प्रतिस्थापन गर्न चाहँदैनौF हाम्रो ध्यान सधैँ आफ्ना आन्तरिक मामिलालाई राम्रोसँग व्यवस्थापन गर्न, आत्मसुधार गर्न र विश्वका सबै देशहरूसँग विकासका अवसरहरू बाँड्नमा केन्द्रित छ, यही हाम्रो सफलताको रहस्य हो,’’ उहाँले भन्नुभयो।

‘‘चीनले सुधारलाई अझ गहिरो बनाउँदै, खुलापन विस्तार गर्दै, उच्च गुणस्तरको आर्थिक वृद्धिलाई प्रवर्द्धन गर्नेछ साथै, उपयुक्त उत्पादन वृद्धि, समग्र मानव विकास र साझा समृद्धिलाई सँगसँगै अघि बढाउनेछ, यसले चीन–अमेरिका सहकार्यका अवसरहरू अझ विस्तार गर्नेछ,’’ उहाँको भनाइ थियो ।

राष्ट्रपति सीका अनुसार, दुवै देशका टोलीहरूले आर्थिक र व्यापारिक विषयमा गहन छलफल गरेका छन् र विभिन्न मुद्दामा सहमति भएको छ । ‘‘यी सहमतिहरूलाई यथाशीघ्र कार्यान्वयन गर्नुपर्नेछ ताकि ठोस उपलब्धिहरूका माध्यमबाट दुवै देश र विश्व अर्थतन्त्रमा विश्वास जगाउन सकियोस्,’’ उहाँले भन्नुभयो। ‘‘चीन–अमेरिका व्यापारिक सम्बन्धले हाल केही उतार–चढाव अनुभव गरेको छ, तर यसले दुवै पक्षलाई नयाँ बुझाइ पनि दिएको छ, व्यापारिक सम्बन्ध दुवै देशबीचको आधार र प्रेरक शक्ति हुनुपर्छ, अवरोध होइन, हामीले सहकार्यका दीर्घकालीन लाभमा ध्यान दिनुपर्छ र आपसी प्रतिशोधको चक्रमा फस्नु हुँदैन ।’’

उहाँले थप गर्नुभयो, ‘‘दुवै पक्षले समानता, पारस्परिक सम्मान र आपसी लाभको भावना अनुसार वार्ता निरन्तर गर्न सक्छन्, यसरी समस्याहरूको सूची छोटिँदै जानेछ र सहकार्यका क्षेत्रहरू विस्तार हुँदै जानेछन् ।’’

राष्ट्रपति सीले जोड दिनुभयो, ‘‘संवाद द्वन्द्वभन्दा सधैँ राम्रो हुन्छ, चीन र अमेरिकाले विभिन्न स्तरमा र माध्यममार्फत नियमित संवाद कायम राख्दै आपसी बुझाइलाई सुदृढ गर्नुपर्छ ।’’ उहाँका अनुसार, ‘‘अवैध आप्रवासन र दूरसञ्चार ठगी नियन्त्रण, सम्पत्ति शुद्धीकरणविरुद्ध सहकार्य, कृत्रिम बुद्धिमत्ता र सङ्क्रामक रोगहरूको सामना गर्न दुवै देशले मिलेर काम गर्न सक्छन् ।’’

सम्बन्धित निकायहरूले आपसी संवाद र आदानप्रदानलाई सुदृढ पार्दै, लाभदायी सहकार्य अघि बढाउनुपर्ने उहाँको भनाइ थियो । ‘‘आजको विश्व जटिल र कठिन समस्याहरूको सामना गरिरहेको छ, चीन र अमेरिका दुवै ठूला राष्ट्रका रूपमा साझा जिम्मेवारी बहन गर्दै आफ्ना देश र विश्वका हितका लागि ठोस उपलब्धिहरू हासिल गर्न सँगै काम गर्न सक्छन्,’’ उहाँले भन्नुभयो।

उहाँले थप गर्नुभयो, ‘‘चीनले सन् २०२६ मा एपीईसी सम्मेलन आयोजना गर्नेछ, र संयुक्त राज्य अमेरिकाले आगामी वर्ष जी-२० शिखर सम्मेलन आयोजना गर्नेछ । दुवै देशले एकअर्कालाई सहयोग गर्दै यी सम्मेलनहरूलाई सफल बनाउन सक्छन्, जसले विश्व आर्थिक वृद्धिलाई प्रवर्द्धन र विश्वव्यापी आर्थिक सुशासन सुधारमा योगदान पुर्‍याउनेछ ।’’

भेटमा राष्ट्रपति ट्रम्पले भन्नुभयो, ‘‘राष्ट्रपति सीसँग भेट गर्न पाउनु मेरो लागि ठूलो सम्मान हो, चीन एक महान् देश हो, र राष्ट्रपति सी एक सम्मानित महान् नेता हुनुहुन्छ । उहाँ मेरा दीर्घकालीन मित्र हुनुहुन्छ र हामी सधैं राम्रो सम्बन्धमा रहेका छौँ ।’’

उहाँले थप गर्नुभयो, ‘‘संयुक्त राज्य अमेरिका र चीनबीच सधैं उत्कृष्ट सम्बन्ध रहेको छ, र यो अझ राम्रो हुनेछ, हामी मिलेर दुवै देशलाई अझ राम्रो बनाउनेछौँ, चीन अमेरिकाको सबैभन्दा ठूलो साझेदार हो, सँगै, दुवै देशले विश्वका लागि ठूला कामहरू गर्न सक्छन् र धेरै वर्षको सफलताका साथ अघि बढ्न सक्छन् ।’’

राष्ट्रपति ट्रम्पले एपीईसी २०२६ सम्मेलन चीनमा र जी-२० सम्मेलन आगामी वर्ष अमेरिकामा हुने उल्लेख गर्दै दुवै सम्मेलन सफल हुने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो। उहाँले दुवै राष्ट्रपतिहरूले आर्थिक, व्यापार, ऊर्जा तथा अन्य क्षेत्रहरूमा सहकार्य विस्तार गर्ने र जनस्तर आदानप्रदानलाई प्रोत्साहन गर्ने सहमति जनाउनुभयो।

त्यस्तै, दुवै नेताहरूले नियमित अन्तरक्रिया कायम राख्नेमा सहमति जनाउनुभयो। राष्ट्रपति ट्रम्पले आगामी वर्षको सुरुवातमा चीन भ्रमण गर्ने इच्छा व्यक्त गर्नुभयो र राष्ट्रपति सीलाई संयुक्त राज्य अमेरिका भ्रमणका लागि निमन्त्रणा गर्नुभयो। भेटमा काइ क्यू, वाङ यी र हे लाइफेङलगायतका वरिष्ठ अधिकारीहरू उपस्थित रहनुभएको थियो।