काठमाडौं, जेठ ११ । नेपाली राजनीतिमा जब–जब अस्थिरता, अन्योल र अवसरवादको बादल गाढा हुन्छ, तब–तब एउटा राजनीतिक शक्ति राष्ट्रिय बहसको केन्द्रमा उभिन्छ- त्याे हाे नेकपा (एमाले) । संघर्षको इतिहास, संगठनको शक्ति, विचारको स्पष्टता र नेतृत्वको दृढताले एमालेलाई केवल एउटा दल होइन, नेपालको राजनीतिक आन्दोलनको महत्त्वपूर्ण धुरी बनाएको छ ।

यही कारण एमालेभित्र हुने हरेक बैठक, छलफल र निर्णयलाई लिएर देशभर चासो हुने गर्छ । पछिल्ला दिनमा एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओली अल्पमतमा परेको, पार्टीभित्र गम्भीर विवाद भएको र नेतृत्व संकट उत्पन्न भएको भन्ने आशयका प्रचारहरू योजनाबद्ध रूपमा फैलाइए । केही सञ्चारमाध्यम र सामाजिक सञ्जालमा एमालेभित्र विघटनको भाष्य निर्माण गर्ने प्रयास पनि गरियो ।

तर चार दिनसम्म चलेको एमाले सचिवालय बैठकको निष्कर्षले ती सबै भ्रमलाई चिरेको छ । बैठकबाट बाहिरिएको सन्देश स्पष्ट छ-एमाले विभाजित होइन, अझ संगठित छ । एमाले कमजोर होइन, अझ दृढ छ । एमाले अन्योलमा होइन, नयाँ राजनीतिक तयारीमा छ ।

पार्टी उपमहासचिव लेखराज भट्टले बैठक सौहार्दपूर्ण वातावरणमा सम्पन्न भएको जानकारी दिँदै सचिवालय सदस्यहरूले खुला रूपमा आफ्ना धारणा राखेको बताउनु भएकाे छ । पार्टीभित्रका समस्या, संगठनात्मक चुनौती, निर्वाचन समीक्षा र आगामी रणनीतिबारे गम्भीर छलफल भए पनि निष्कर्ष एकताको पक्षमा निस्किएको छ ।

बैठकमा अध्यक्ष ओलीले पार्टीलाई एकताबद्ध बनाएर अगाडि बढ्न स्पष्ट निर्देशन दिनुभएकाे थियाे । उहाँले बदलिँदो राजनीतिक परिस्थिति, जनअपेक्षा र राष्ट्रिय राजनीतिमा एमालेको भूमिकालाई अझ प्रभावकारी बनाउन संगठनलाई सुदृढ गर्नुपर्नेमा जोड दिनुभएको थियो ।

यही बैठकले असार दोस्रो साताका लागि केन्द्रीय कमिटी बैठक बोलाउने निर्णय गरेको छ । साथै उपाध्यक्ष रामबहादुर थापा ‘बादल’को संयोजकत्वमा निर्वाचन समीक्षा तथा पार्टी पुनर्गठनसम्बन्धी समिति गठन गरिएको छ । यसले एमाले आत्मसन्तुष्ट नभई आत्मसमीक्षा गर्दै अझ प्रभावकारी बन्ने दिशामा अघि बढिरहेको देखाउँछ ।

एमाले किन बारम्बार निशानामा पर्छ ?

नेपालमा धेरै राजनीतिक दल छन् । तर सबै दल राष्ट्रिय बहसको केन्द्रमा हुँदैनन् । एमालेमाथि निरन्तर भ्रम र प्रचार हुनुको मुख्य कारण पनि यही हो- यो पार्टी राष्ट्र र राष्ट्रियताकाे पक्षमा उभिएका अझै जनताको ठूलो भरोसाको केन्द्रमा छ ।

एमाले केवल चुनावका बेला सक्रिय हुने दल होइन । यो आन्दोलनबाट बनेको, विचारबाट चलेको र संगठनले टिकाएको पार्टी हो । यही कारण यसको शक्ति केवल संसद् वा सरकारमा सीमित छैन, गाउँ–गाउँका कार्यकर्ता, जनवर्गीय संगठन र जनआधारित संरचनामा आधारित छ ।

एमाले कमजोर भएको, विभाजनको संघारमा पुगेको वा नेतृत्व संकटमा परेको भन्ने कथा नयाँ होइन । २०७७ सालको राजनीतिक संकटताका पनि यस्तै भाष्य निर्माण गरियो । पार्टी विभाजनपछि एमाले समाप्त हुन्छ भन्ने विश्लेषण गरियो । तर परिणाम उल्टो आयो । एमाले फेरि देशकै सबैभन्दा ठूलो राजनीतिक शक्तिका रूपमा स्थापित भयो ।  गत भदाै २३ र २४ काे वध्वंश पछि एमाले र अध्यक्ष केपी ओलीकाे टाउकोमा जवरजस्ति दाेषा थुपार्ने प्रयास भयाे । भ्रामक प्रचार गरियाे र एमालेलाई खुम्च्याउने प्रयास भयाे ।

यसले एउटा महत्त्वपूर्ण सत्य देखाउँछ-एमालेको वास्तविक शक्ति कुर्सी होइन, संगठन हो । पद होइन, कार्यकर्ताको निष्ठा हो । प्रचार होइन, जनविश्वास हो ।

केपी ओलीमाथिको विश्वास किन कायम छ ?

लोकतान्त्रिक पार्टीभित्र बहस हुनु स्वाभाविक हो । फरक मत आउनु स्वस्थ राजनीतिक संस्कार हो । एमालेभित्र पनि छलफल हुन्छ, सुझाव आउँछन्, समीक्षा हुन्छ । तर त्यसलाई ‘विद्रोह’ र ‘राजीनामा माग’ का रूपमा प्रस्तुत गर्नु पूर्वाग्रही राजनीति बाहेक केही होइन ।

केपी शर्मा ओलीले नेतृत्व सम्हालेपछि एमालेले राष्ट्रिय राजनीतिमा नयाँ विमर्श स्थापित गरेको छ । राष्ट्रिय स्वाभिमान, विकास, राजनीतिक स्थिरता, पूर्वाधार विस्तार र समृद्ध नेपालको बहसलाई जनतामाझ स्थापित गर्ने काम एमालेले गरेको छ ।

मदन भण्डारीले अघि सारेको जनताको बहुदलीय जनवादलाई समयानुकूल ढंगले अगाडि बढाउँदै एमालेले आफूलाई आधुनिक राष्ट्र निर्माणको शक्तिका रूपमा प्रस्तुत गरेको छ । यही कारण आलोचना हुँदा पनि नेतृत्वमाथिको विश्वास कमजोर भएको छैन ।

एमाले नेता सुर्य थापाले ‘केपी ओली अल्पमतमा’ भन्ने प्रचारलाई ‘शतप्रतिशत झूठो हल्ला’ भन्नु पनि केवल प्रतिरक्षा होइन, सचिवालय बैठकको वास्तविक निष्कर्षको राजनीतिक अभिव्यक्ति हो ।

अब एमालेले के गर्नुपर्छ ?

एमालेका लागि अहिलेको सबैभन्दा ठूलो अवसर जनताको आशा हो । देशमा राजनीतिक निराशा बढिरहेको बेला जनताले स्थिरता, सुशासन, विकास र भरोसायोग्य नेतृत्व खोजिरहेका छन् । एमालेले यही अपेक्षालाई सम्बोधन गर्न सके आगामी राजनीतिक यात्रामा अझ बलियो शक्ति बन्न सक्छ ।

त्यसका लागि पार्टीले केही पक्षमा विशेष ध्यान दिन आवश्यक छ :

संगठनलाई अझ जीवन्त र सक्रिय बनाउने

युवापुस्तालाई विचार र राजनीतिसँग जोड्ने

जनजीविकाका मुद्दामा प्रभावकारी हस्तक्षेप गर्ने

सरकारकाे बेथिति, भष्टाचार र अवसरवादविरुद्ध स्पष्ट अडान लिने

जनतासँग प्रत्यक्ष संवाद बढाउने

एमालेको इतिहासले देखाएको छ-यो पार्टी संकटबाट भागेर होइन, संकटसँग लडेर बलियो बनेको हो । संघर्ष एमालेको पहिचान हो । आलोचना एमालेका लागि नयाँ होइन । तर हरेक चुनौतीपछि अझ बलियो भएर उठ्ने क्षमता नै एमालेको विशेषता हो ।

कार्यकर्ताका लागि यो किन उत्साहको समय हो ?

आज एमाले कार्यकर्ताले निराश होइन, थप आत्मविश्वासी बन्नुपर्ने समय हो । किनकि प्रचार र भ्रमका बीच पनि पार्टीले आफ्नो एकता कायम राखेको छ । नेतृत्व र संगठनबीचको सम्बन्ध अझ मजबुत देखिएको छ ।

एमालेको शक्ति केवल शीर्ष नेतामा सीमित छैन । वडा कमिटीदेखि केन्द्रीय तहसम्म फैलिएको संगठन, जनताको बीचमा खटिएका कार्यकर्ता र विचारप्रति प्रतिबद्ध पंक्तिहरू नै यसको वास्तविक आधार हुन् ।

त्यही आधारले विगतका संकटमा एमालेलाई बचाएको थियो । अबको राजनीतिक यात्रामा पनि यही शक्ति निर्णायक बन्नेछ ।

निष्कर्ष

चार दिनसम्म चलेको एमाले सचिवालय बैठक केवल नियमित बैठक थिएन । यो भ्रममाथिको राजनीतिक जवाफ थियो । यो प्रचारमाथिको संगठनात्मक दृढता थियो । यो एमाले अझै जीवित, संगठित र संघर्षशील रहेको प्रमाण थियो ।

एमालेभित्र बहस हुन सक्छ, समीक्षा हुन सक्छ, फरक मत आउन सक्छ । तर अन्ततः पार्टीलाई एकताबद्ध बनाएर अगाडि बढ्ने संस्कार अझै जीवित छ भन्ने कुरा सचिवालय बैठकले पुष्टि गरेको छ ।

अब एमालेले आफ्नो ऊर्जा आन्तरिक भ्रम चिर्न मात्र होइन, जनताको भरोसा जित्न केन्द्रित गर्नुपर्छ । यदि संगठन, विचार, नेतृत्व र जनसम्पर्कलाई एउटै दिशामा अगाडि बढाउन सकियो भने आगामी राजनीतिक यात्रामा एमाले अझ प्रभावशाली, अझ निर्णायक र अझ भरोसायोग्य शक्ति बन्नेछ ।