एजेन्सी, ६ भदौं । यो एक यस्तो आक्रमण हो जसले रूसमा धेरै प्रश्नहरू खडा दिएकोको छ। दर्या डुगिना रुसी दार्शनिक अलेक्जेन्डरकी छोरी थिइन्, जसलाई राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनको ‘दिमाग’ भनेर चिनिन्थ्यो ।

रुसी अनुसन्धान समितिका अनुसार दर्या डुगिना आफ्नो कारमा घर जाँदै गर्दा उनको कारमा विस्फोट हुँदा उनको मृत्यु भएको हो । रुसी अधिकारीहरूले उनका बुबा अलेक्जेन्डर डुगिन मस्को नजिकै शनिबार राति भएको आक्रमणको मुख्य निशाना भएको बताएका छन् ।

आक्रमण नियोजित थियो भन्ने संकेतहरू छन् । मस्को बाहिर एक कार्यक्रममा भाग लिएर अन्तिम क्षणमा आफ्नी छोरीसँग कार साटासाट गरेका अलेक्जेन्डर डुगिनको कारमा विस्फोटक पदार्थ राखिएको थियो ।

डुगिन र उनकी छोरी वास्तवमा जाखारोवो एस्टेटको जुलुसमा मुख्य अतिथि थिए । चिन्तक डुगिनले त्यहाँ प्रवचन दिएका थिए । अनुसन्धान भने जारी नै छ ।

यसैबीच, कार पार्किङ क्षेत्रमा रहेका सुरक्षा क्यामेराले काम नगरेको अधिकारीहरुले बताएका छन् । बोल्सिए व्याजेमी गाउँ नजिकै दुगीनाको घटनास्थलमै मृत्यु भएको हो ।

आकस्मिक सेवा घटनास्थल पुग्दा दुगीनाको कार जलिरहेको थियो । टेलिग्राममा पोस्ट गरिएका तस्बिरहरू देखेपछि दार्शनिक डुगिन निकै स्तब्ध भएको देखिन्छ। अहिलेसम्म रुसी अधिकारीहरूले विस्फोटको कारणबारे कुनै जानकारी प्राप्त गरेका छैनन्।

अनुसन्धानकर्ताहरूले दुगिना आफैंले कार चलाएको र बोल्सेई व्याजेमी गाउँ नजिकै उनको घटनास्थलमा मृत्यु भएको पुष्टि गरेका छन् । कारमुनि विस्फोटक पदार्थ राखिएको र विस्फोटपछि कारमा आगो लागेको अनुसन्धानकर्ताहरूले बताएका छन् ।

फोरेन्सिक र ब्लास्ट विज्ञहरूले यस विषयमा अनुसन्धान गरिरहेका छन् ।

रुसी विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता मारिया जाखारोभाले टेलिग्राम पोस्टमा भनेकी छिन् – यदि आक्रमणको पछाडि युक्रेनको हात रहेको खुलासा भयो भने यसलाई ‘राज्य आतंकवाद’ मानिनेछ।

डुगिनका समर्थकहरूले यसका पछाडि युक्रेनीहरू रहेको दाबी गरिरहेका छन्, यद्यपि उनीहरूले यसको लागि कुनै प्रमाण भएको भने बताएका छैनन्। अर्कोतर्फ उनका उदारवादी विरोधीहरूले रुसी विशेष सेवातर्फ औंल्याइरहेका छन् । यद्यपि उनले पनि यसको कुनै प्रमाण भने दिएका छैनन् ।

डुगिनाको कारमा भएको विष्फोटपछि रुसी विश्लेषकहरूले पहिलो प्रश्न उठाएका छन् कि उनका बुबा अलेक्ज्याण्डर डुगिन निशाना थिए । युक्रेनी अधिकारीहरूले आक्रमणमा संलग्नताको आरोप अस्वीकार गरेका छन्। रुस भित्रको राजनीतिक दुश्मनीका कारण यस्तो भएको उनीहरुको भनाइ छ ।

युक्रेनका राष्ट्रपति भोलोडिमिर जेलेन्स्कीका सल्लाहकार मिखाइलो पोडोलिकले भने, ‘घटनासँग युक्रेनको कुनै सरोकार छैन किनभने हामी अपराधी देश होइनौं रूसी संघ जस्तो ।’

अधिकारीहरुको चिन्ता बढाएको छ । विशेष गरी क्रिमिया प्रायद्वीप र युक्रेन नजिकैको रुसी क्षेत्रहरूमा हालैका विस्फोट र आक्रमणहरू पछि रुसको चिन्ता बढाएको छ। सन् २०१४ मा रुसले क्रिमियालाई गाभेको थियो ।

सन् १९९० को अशान्त दशकपछि भ्लादिमिर पुटिनले कसरी देशमा सुरक्षा र स्थायित्व ल्याए भनेर रुसको प्रचारमा बारम्बार भनिएको छ। कार बम विस्फोट र राजनीतिक हत्याहरू त्यतिबेला सामान्य थिए । तर, राजधानी मस्को नजिकै डुगिनाको कारमा भएको बम आक्रमणले यो प्रचारको दाबी गलत साबित गरेको छ ।

बीबीसी संवाददाताको विश्लेषण
अलेक्ज्याण्डर डुगिन रुसमा कुनै आधिकारिक पदमा छैनन्, तर उनलाई रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनको एकदमै नजिक मानिन्छ र ‘पुटिनको रास्पुटिन’ पनि भनिन्छ।

डुगिना एक प्रसिद्ध रूसी पत्रकार थिइन् जसले युक्रेनमा रूसको आक्रमणलाई खुलेर समर्थन गर्थिन् ।

यस वर्षको सुरुमा अमेरिकी र बेलायती अधिकारीहरूले उनीमाथि प्रतिबन्ध लगाएका थिए । २९ वर्षीया डुगिनामाथि रुसी आक्रमणबारे इन्टरनेटमा गलत समाचार फैलाएको आरोप लागेको थियो ।

मे मा एक अन्तर्वार्तामा, दुग्गाले लडाईलाई ‘सभ्यताको टकराव’ भनिन् र उनी र उनका बुबामाथि पश्चिमाहरूले लगाएको प्रतिबन्धमा गर्व व्यक्त गरेकी थिइन्् ।
अमेरिकाले २०१५ मा उनलाई प्रतिबन्ध लगाएको थियो र क्राइमियालाई रूसमा गाभ्नमा उनको ठूलो भूमिका रहेको बताएको थियो ।

भ्लादिमिर पुटिनको सोचलाई प्रभाव पार्न डुगिनका लेखहरूको महत्त्वपूर्ण योगदान मानिन्छ। यससँगै, क्रेमलिनमा धेरै मानिसहरूलाई समर्थक बनाउने चरम(राष्ट्रवादी विचारधाराको पछाडि अलेक्जेन्डर डुगिनको मुख्य वैचारिक भूमिका पनि मानिन्छ ।

विगत धेरै वर्षदेखि, अलेक्जेन्डर डुगिनले रुसी सरकारलाई थप विश्वव्यापी मञ्चमा आक्रामक दृष्टिकोण अपनाउन सल्लाह दिइरहेकी छन्। उनले युक्रेनमा रुसी सैन्य कारबाहीलाई पनि समर्थन गरेकी छन् ।