एजेन्सी । स्वास्थ्य कायम राख्न माछा खानु राम्रो मानिन्छ । त्यस्ता धेरै भिटामिन औषधिहरू छन् जसमा माछाको तेल प्रयोग गरिन्छ। आज हामी डेंगु–मलेरिया फैलाउने लामखुट्टेलाई समाप्त गर्न सक्ने एउटा माछाको बारेमा बताइरहेका छौँ । यो सुन्दा तपाईलाई अचम्म लाग्न सक्छ तर यो सत्य हो । थाहा पाउनुहोस् यो माछासँग सम्बन्धित कुराहरु

यो माछा को नाम के हो ?
यसलाई गाम्बुसिया र लामखुट्टे माछा भनिन्छ। यो एकदमै सानो माछा हो जुन एक्वैरियममा विरलै पाइन्छ । यस माछाका दुई प्रजाति छन्, बिक्रीमा पाइने पश्चिमी लामखुट्टे माछा र माछा पसलमा कहिल्यै नपाइने पूर्वी लामखुट्टेको माछा । यस माछासँग सम्बन्धित केही तथ्यहरू पनि छन् जुन तपाईंले जान्नै पर्छ।
गाम्बुसिया वा लामखुट्टेको माछासँग सम्बन्धित केही तथ्यहरू

१. लामखुट्टे माछा सानो, पानी माछा हो जसले लामखुट्टेको लार्भा खाइदिन्छ।

२. लामखुट्टेको संख्यालाई प्रभावकारी र प्राकृतिक रूपमा रोक्न पोखरी, झरना, जनावरको पानी खाने स्थान र पौंडी पोखरीमा माछाहरू राख्न सकिन्छ ।

३. यो माछालाई आहारा दिनु पर्दैन ।

४. यी माछाहरूको बचाउनका लागि बगैंचामा स्प्रे, क्लोरीन, वा सरसफाईको लागि प्रयोग हुने रसायनहरूबाट जोगाउन आवश्यक हुन्छ ।
५० लामखुट्टे माछाले अण्डा हाल्दैन र प्रजननका लागि विशेष वातावरणको आवश्यकता पर्दैन।

६. लामखुट्टे व्यवस्थापन सेवाहरूले यसको मुख्यालयमा काउन्टी भर लामखुट्टे माछाको आपूर्ति बढाउने लक्ष्य राखेको छ। किनभने खेतबाट ल्याइएको माछाभन्दा घरेलु माछा स्वस्थ्य हुने सम्भावना बढी हुन्छ ।

वर्षायाममा बाढी आउँदा डेंगु–मलेरियाजस्ता रोगको जोखिम बढ्छ । यो ज्वरो लामखुट्टेको टोकाइबाट सर्छ । एडिस जातको लामखुट्टेको टोकाइबाट हुने यो रोगमा शरीरभरि पीडा हुन थाल्छ । वर्षायाममा यी लामखुट्टेले बढी प्रजनन गर्छ ।

यसबाट बच्ने सजिलो उपाय भनेको घर सफा राख्ने, घरमा पानी नराख्ने, घर वरिपरि पानी जम्न नदिने र कुलरमा पानी फेर्ने आदिको बारेमा बताइन्छ । डेंगु– मलेरियाबाट आफूलाई जोगाउन चाहनुहुन्छ भने लामखुट्टेलाई धपाउनुपर्छ ।